ХАЛЫҚАРАЛЫҚ ҚҰЖАТТАР НЕГІЗІНДЕ ҚАЗАҚСТАНДАҒЫ АДАМНЫҢ ЭКОЛОГИЯЛЫҚ ҚҰҚЫҚТАРЫ

Бұл мақалада адамның экологиялық құқықтарын бұзумен байланысты қандай да бір проблемалар туындауына қарай әр жылдары қабылданған халықаралық құжаттар және оларды Қазақстанның ұлттық құқығына имплементациялау зерттеледі. Жұмыста қоршаған ортаның нашарлауы мен адамның өмірге, денсаулыққа және басқа да құқықтарға табиғи құқықтарының бұзылуы арасында тікелей корреляция орнатылады. Экология үшін теріс адам әрекеті қоршаған ортаға орны толмас зиян келтіруі мүмкін, бұл өз кезегінде планетада адамның өмір сүруіне күмән келтіруі мүмкін. Халықаралық құжаттар негізінде Қазақстан Республикасының Конституциясында Қазақстан азаматтарының ажырамас конституциялық құқықтары болып табылатын қолайлы қоршаған ортаға адам құқықтары да белгіленеді. Қорытындылай келе, автор адамның экологиялық құқықтары туралы арнайы халықаралық құжатты қабылдау қажеттілігі туралы пікірге келді.

1. Хойа, Т.У. Экологическое законодательство США: во что обходится его нарушение. Экологическое право: хрестоматия; сост. В.Ю. Резниченко. – М.: Рос. открытый ун-т, 1994. – 254 с.

2. Елюбаев, Ж.С. Конституционное право граждан на благоприятную окружающую среду [Электронный ресурс] – Режим доступа: https://online.zakon.kz/Document/?doc_id=31626448 (дата обращения: 16.01.2024).

3. К. Тургазиева. ГМО: пища будущего или риск для здоровья? / Юрист [Электронный ресурс] – Режим доступа: https://online.zakon.kz/Document/?doc_id=31586092&pos=11;33#pos=11;33 (дата обращения: 04.03.2024).

4. Байжомартова, К.А. Гармонизация экологического законодательства Республики Казахстан с принципами и нормами международного права / К.А. Байжомартова // Юридические науки. Ученый XXI века. – №1 (13). – 2015. – С. 120-122.

5. Байдельдинов, Д.Л. Экологическое право Республики Казахстан: учебное пособие / Д.Л. Байдельдинов, С. Д. Бекишева. – Алматы: Издательский центр ОФППИ «Интерлигал», 2004. – С. 175-176.

6. Бусурманов, Ж.Д. Концепция Государственной программы в области прав человека Республики Казахстан / Ж.Д. Бусурманов // Право и государство. – 2002. – №3. – С. 31-36.

7. Солнцев, А.М. Современное международное право о защите окружающей среды и экологических правах человека / А.М. Солнцев. – М.: Либроком, 2020. – 336 с.