ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ПРОБАЦИЯ ҚЫЗМЕТІНІҢ ЕСЕБІНДЕ ТҰРҒАН АДАМДАРҒА ЭЛЕКТРОНДЫҚ БАҚЫЛАУ ҚҰРАЛДАРЫН ҚОЛДАНУ ПРАКТИКАСЫНЫҢ МӘСЕЛЕЛЕРІ

Мақалада Қазақстан Республикасында пробация қызметінің есебінде тұрған адамдарға қатысты электрондық қадағалау құралдарын қолдану мәселелері қарастырылады. Электрондық мониторингті пайдаланудың құқықтық негіздері, оны қолдану практикасы және ұйымдастырушылық, техникалық және құқықтық сипаттағы проблемалар талданады. Электрондық бақылау бас бостандығынан айырумен байланысты емес баламалы жазалау шараларын қолдануды кеңейтуге бағытталған қазіргі заманғы қылмыстық саясаттың тиімді құралдарының бірі болып табылатыны атап өтіледі. Сонымен қатар, электрондық бақылау құралдарын енгізу заңнамадағы жекелеген рәсімдерді жеткіліксіз регламенттеумен, техникалық инфрақұрылымның, толық дамымауымен және материалдықтехникалық ресурстардың шектелулігімен байланысты бірқатар қиындықтармен сүйемелденеді. Мақалада құқықтық реттеуді жетілдіруге және пробация жүйесінде электрондық мониторингті қолдану тиімділігін арттыруға бағытталған ұсыныстар тұжырымдалған.

1. Nellis, M. Electronic Monitoring and Criminal Justice / M. Nellis. – London: Routledge, 2016. – 300 p. Belur, J. A systematic review of the effectiveness of the electronic monitoring of offenders / J. Belur, et al. // Journal of Criminal Justice. – 2020. – Vol. 68. – 101686.

2. Hucklesby, A. Electronic Monitoring in Probation Practice / A. Hucklesby, E. Holdsworth. – London: Ministry of Justice Academic Insights, 2020. – 10 p.

3. Grenet, J. The Effects of Electronic Monitoring on Offenders and Their Families / J. Grenet, H. Grönqvist, S. Niknami // Journal of Public Economics. – 2024. – Vol. 230. – 105051.

4. Padgett, K. Under Surveillance: An Empirical Test of the Effectiveness and Consequences of Electronic Monitoring / K. Padgett, W. Bales, T. Blomberg // Criminology & Public Policy. – 2006. – Vol. 5. № 1. – Pp. 61-91.

5. Whitfield, D. The Magic Bracelet: Technology and Offender Supervision / D. Whitfield. – Winchester: Waterside Press, 2011. – 127 p.

6. Белялова, Д.Р. Правовая регламентация применения электронных средств слежения в службе пробации в Республике Казахстан / Д.Р. Белялова, С.А. Августхан // Құқық қорғау органдары академиясының Жаршысы. – 2023. – № 3 (29). – С. 1-9.

7. Семагин, А.О. Современные проблемы, связанные с электронным мониторингом подконтрольных лиц / А.О. Семагин, Д.Е. Василенко // Вестник Самарского юридического института. – 2025. – № 2 (63). – С.122-126.