ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ ҚЫЛМЫСТЫҚ ЗАҢНАМАСЫ БОЙЫНША ЕСЕЛЕНГЕН МӨЛШЕРДЕГІ АЙЫППҰЛ ИНСТИТУТЫН ЖЕТІЛДІРУДІҢ КЕЙБІР АСПЕКТІЛЕРІ

Бас бостандығынан айыруға байланысты емес жаза түрлерін жетілдіру бөлігінде қылмыстық заңнаманы реформалау қылмыстық саясатты іске асырудың негізгі қағидаттарының бірі болып табылады. Қылмыстық құқық бұзушылықтар жасауға кiнәлi адамдарға қолданылатын қылмыстық-құқықтық ықпал ету шараларының тиiмдiлiгiн қамтамасыз ету олардың жаңа қылмыстық iс-әрекеттер жасауының алдын алудың қажеттi шарты болып табылады. Қылмыс немесе қылмыстық теріс қылық жасаған адамдарға қатысты қолданылатын негізгі жазалардың бірі ретінде еселенген мөлшердегі айыппұл институтын құқықтық реттеу мәселелері осы мақаланы дайындау шеңберінде зерттеу нысаны болды. Зерттеу барысында еселенген мөлшердегі айыппұл түріндегі жазаның ерекшеліктерін анықтау мәселелері бойынша отандық заңнама нормаларына талдау жүргізілді, кейбір шет елдердің қылмыстық жазаның қарастырылып отырған түрін заңнамалық бекіту бөлігіндегі тәжірибесі зерделенді. Қазақстан Республикасының заңнамасы бойынша еселенген мөлшердегі айыппұл түріндегі жазаны қылмыстық-құқықтық регламенттеудің ерекшеліктері қаралды, талдау қорытындылары бойынша қаралып отырған заңнаманы жетілдіруге бағытталған қорытындылар мен ұсыныстар тұжырымдалды.

1. Меркурьев, В.В. Некоторые вопросы уголовного наказания в виде штрафа, кратного сумме взятки, по уголовному законодательству Республики Казахстан / В.В. Меркурьев, Т.Г. Маханов, В.С. Минская // Всероссийский криминологический журнал. – 2017. – № 2. – С. 416-425.

2. Malykova, S.B. Some issues of execution of criminal punishment in the form of a fine / S.B. Malykova, N. Akpaeva // European journal of law and political sciences. – 2015. – № 1. – Pp. 75-76.

3. Додонов, В.Н. Сравнительное уголовное право. Общая часть: монография; под общ. и науч. ред. д.ю.н., профессора, заслуженного деятеля науки РФ С.П. Щербы / В.Н. Додонов. – М., 2009. – 448 с.

4. A. Schierenbeck. The Constitutionality of Income-Based Fines / The University of Chicago Law Review [Electronic resource] – Access mode: https://lawreview.uchicago.edu/print-archive/constitutionality-income-based-fines (Access date: 12.03.2024).

5. Уткин, В.А. Парадоксы штрафа / В.А. Уткин // Уголовная юстиция. – 2014. – № 2 (4). – С. 9-12.

6. Маханов, Т.Ғ. Сыбайлас жемқорлық қылмыстары үшін тағайындалатын қосымша жазалардың кейбір мәселелері / Т.Ғ. Маханов // Қүқық қоргау органдары академиясының жаршысы. – 2018. – № 2 (8). – 24-32 б.