ЭКСТРЕМИСТІК БАҒЫТТАҒЫ ҚЫЛМЫСТАРЫ ҮШІН БАС БОСТАНДЫҒЫНАН АЙЫРУҒА СОТТАЛҒАН АДАМДАРДЫҢ ӘЛЕУМЕТТІК БАЙЛАНЫСТАРЫН ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУДІҢ ДАУЛЫ МӘСЕЛЕЛЕРІ

Автор ұсынған мақалада экстремизм үшін жазасын өтеп жатқан адамдардың пенитенциарлық кезеңде сыртқы әлеммен байланысын сақтау және қолдау мәселелері қарастырылған. Осы уақытқа дейін Қазақстандағы экстремизм және терроризм үшін сотталғандарды дерадикализациялау тәжірибесінде пенитенциарлық кезеңдегі сотталғандардың осы санаты мен туыстары арасындағы байланыстың мазмұндық компонентін бағалау қажеттілігіне құқық қолдану екпіні болмаған. Сотталғандардың бұл санаты реттеудің нормативтік және ұйымдастырушылық компонентін біршама саралауды талап ететіндіктен, автор әрбір экстремист сотталушының жеке ерекшеліктерін ескере отырып, оның ішінде дәстүрлі нанымсенімге негізделген діни әлеуметтену факторын ескере отырып, түзету ықпалын саралап қалыптастыруға және жүйелеуге ерекше назар аударылған.

Халықаралық контексте стандарттарды анықтайтын теориялық көздер мен ұсыныстарды талдауға сүйене отырып, автор экстремизм үшін сотталғандарға қатысты радикалдану қаупін бейтараптандыруға ықпал ететін құқық қолдану нормаларын жетілдіру туралы ұсыныс жасады.

1. Буткевич, С.А. Семья как институт предупреждения экстремизма и терроризма (правовые и социальные аспекты) / С.А. Буткевич // Вестник Уральского юридического института МВД России. – 2018. – № 1. – С. 42-47.

2. Бельский, В.Ю. Терроризм в исторической ретроспективе и современных условиях: монография / В.Ю. Бельский, и др. – М., 2017. – 479 с.

3. Dollimore, J. Radical tragedy: Religion, ideology a. power in the drama of Shakespeare a. his contemporaries / J. Dollimore. – Chicago: Univ. of Chicago press, 1984. – 312 p.

4. Sherkat, D. Religious Socialization: Sources of Influence and Influences of Agency / D. Sherkat // Handbook of the sociology of religion. – Cambridge, U.K.; N.Y.: Cambridge University Press, 2003. – 481 p.

5. Рыбак, М.С. Социальная адаптация лиц, освобожденных от наказания / М.С. Рыбак // Вестник Саратовской государственной Академии права. – 1998. – № 4 (15). – С. 43-48.

6. Антонян, Ю.М. Психология преступника и расследования преступлений / Ю.М. Антонян, М.И. Еникеев, В.Е. Эминов. – Москва: Юристъ, 1996. – 336 с.

7. Айтжанова, Д.А. Опыт европейских стран в противодействии религиозному экстремизму: дис. …докт. PhD / Д.А. Айтжанова. – Нур-Султан, 2021. – 180 с.

8. Даценко, Е.В. Ресоциализация преступников: социологический аспект / Е.В. Даценко // Научные труды Кубанского государственного технологического университета. – 2017. – № 9. – С. 167-176.

9. Биекенов, Н.А. К вопросу о реформировании уголовно-исполнительной системы / Н.А. Биекенов // Вестник Академии правоохранительных органов. – 2023. – № 3 (29). – С. 38-49.