МИНИМАЛДЫ ҚАУІПСІЗДІК МЕКЕМЕЛЕРІНДЕ ТЕХНИКАЛЫҚКРИМИНАЛИСТИКАЛЫҚ ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУДІ ДАМЫТУҒА БАҒЫТТАЛҒАН ПРАКТИКАЛЫҚ ҰСЫНЫСТАР

Жалпыға бірдей цифрландырудың қазіргі жағдайында сотталғандарды ұстауды техникалықкриминалистикалық қамтамасыз етуді одан әрі дамыту жаңа ақпараттық технологияларды пайдалану арқылы көрінеді, олардың барлық кешені нәтижесінде қылмыстық-атқару жүйесінің «ақылды» объектілерінің тұжырымдамасын іске асыруға мүмкіндік береді. Мақалада «ақылды» минималды қауіпсіздік мекемесін құрудың жалпы тұжырымдамасына сәйкес келетін практикалық ұсыныстар тұжырымдалған. Сондайақ автор қылмыстық-атқару жүйесі, пробация қызметі, полиция департаменті, прокуратура, сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет және экономикалық тергеу қызметі қызметкерлерінің арасында қылмыстықатқару жүйесі мекемелерінің сотталғандарын ұстауды техникалық қамтамасыз ету тақырыбында жүргізген сауалнаманың нәтижелері ұсынылды, олар түзеу мекемелерінің жұмысындағы техникалық заңнамалық және техникалық өзгерістерге жалпы дайындығын растады. Әрине, мұның бәрі үлкен қаржылық шығындар мен Мұқият заңнамалық пысықтауды қажет етеді, бірақ сондықтан барлық ықтимал артықшылықтар мен ықтимал тәуекелдерді ескере отырып, белгілі бір шешімдер қабылдаудың орындылығын одан әрі зерттеу және ғылыми негіздеу қажет.

1. Уразалин, Б.Т. Технико-криминалистическое обеспечение содержания осужденных в учреждениях минимальной безопасности / Б.Т. Уразалин, К.Е. Медеев // Развитие современной юридической науки: теория и практика: материалы VII международной научн.-практ. конф. – Косшы: Академия правоохранительных органов при Генеральной прокуратуре Республики Казахстан, 2024. – С. 379-384.

2. Крюкова, Д.Ю. Зарубежный опыт применения цифровых технологий для реализации концепции «умная колония» в УИС / Д.Ю. Крюкова, Ю.В. Мокрецов, Ю.М. Авдеев // Современные средства автоматизации деятельности сотрудников территориальных органов и образовательных организаций ФСИН России: проблемы и перспективы: сб. материалов научн.-практ. семинара. – Вологда, 2020. – С. 66-72.

3. Kaun, A. Doing time, the smart way? Temporalities of the smart prison / А. Kaun, F. Stiernstedt // New Media & Society. – 2020. – № 22 (9). – Рр. 1580-1599.

4. McKay, C. The carceral automaton: Digital prisons and technologies of detention / С. McKay // International Journal for Crime, Justice and Social Democracy. – 2022. – № 11 (1). – Рр. 100-119.

5. Демидова, О.В. Зарубежный опыт применения электронного мониторинга при исполнении уголовных наказаний // Актуальные вопросы криминологии, противодействия коррупции и исполнения наказаний: междунар. науч.-практ. заоч. конф., посвящ. 30-летию уголов.-исполн. фак. (г. Минск, 11 апр. 2023 г.): тез. докл. / отв. ред. В.В. Стальбовский. – Минск, 2023. – С. 31-35.

6. Муканов, М.Р. Чипирование осужденных, находящихся в учреждениях минимальной безопасности (колониях-поселениях), как профилактика уклонения от отбытия наказания / М.Р. Муканов, Е.Н. Бегалиев, А.М. Сералиева // Журнал «Хабарши-Вестник» Карагандинской академии МВД РК им. Б.Бейсенова. – 2023. – № 3 (81). – С. 77-81.

7. L. Kim. Meet South Korea’s new robotic prison guards. – 2012 [Electronic resource] – Access mode: https://www.digitaltrends.com/cool-tech/meet-south-koreas-new-robotic-prison-guards/ (Access data: 25.07.2024).

8. C. Leung. Robot warders check on inmates as Hong Kong tests ‘smart prison’ devices to step up security, surveillance [Electronic resource] – Access mode: https://www.scmp.com/news/hong-kong/law-and-crime/article/3033791/robot-warders-check-inmates-hong-kong-tests-smart (Access data: 25.07.2024).

9. N. Bala. «Smart» technology is coming for prisons, too [Electronic resource] – Access mode: https://slate.com/technology/2019/04/smart-ai-prisons-surveillance-monitoring-inmates.html (Access data: 25.07.2024).

10. Leighton, P. «A model prison for the next 50 years»: The hightech, public-private Shimane Asahi Rehabilitation Center / P. Leighton // Justice Policy Journal. – 2014. – № 1 (11). – Рр. 1-16.

11. A. Yusof. Changi Prison raises tech bar with automated checks, surveillance system that detects fights [Electronic resource] – Access mode: https://www.channelnewsasia.com/watch/changi-prisonraises-tech-bar-automated-checks-surveillance-system-detects-fights-video-1544246 (Access data: 25.07.2024).

12. McKay, C. Predicting risk in criminal procedure: Actuarial tools, algorithms, AI and judicial decision-making / C. McKay // Current Issues in Criminal Justice. – 2020. – № 32 (1). – Рр. 22-39.

13. Kerr, A. Prisoner use of information and communications technology / А. Kerr, M. Willis. – Canberra: Australian Institute of Criminology, 2018. – 19 р.

14. Епифанов, С.С. Пути решения проблемы адаптации сотрудников уголовно-исполнительной системы к применению научно-технических средств в правоохранительной деятельности / С.С. Епифанов // Прикладная юридическая психология. – 2015. – № 3. – С. 112-118.

15. Jefferson, B. Digitize and punish: Racial criminalization in the digital age / B. Jefferson. – Minneapolis: University of Minnesota Press, 2020. – 264 р.

16. S. Chen. No escape? Chinese VIP jail puts AI monitors in every cell ‘to make prison breaks impossible’ [Electronic resource] – Access mode: https://www.scmp.com/news/china/science/article/3003903/no-escape-chinese-vip-jail-puts-ai-monitors-every-cell-make (Access data: 25.07.2024).